على زمانى قمشه اى
130
هيئت و نجوم اسلامى ( فارسي )
ارسطو و افلاطون توافق دهند اين امر كاملا روشن مىشود ، زيرا فارابى خود سيصد سال قبل از آن در كتاب « الجمع بين رأى الحكيمين » بدين كار پرداخت . آثار فارابى فارابى آثار فراوانى از خود بهجاى گذاشته است . ابن ابى اصيبعه در كتاب عيون الانباء در حدود 120 تأليف از او ياد كرده و « بروكلمان » مستشرق 187 كتاب از فارابى در موسيقى ، فلك ، فلسفه و كلام ، منطق ، طب ، آثار علوى ، ردّ بر فلاسفه و متكلمان ، نفس ، سياست ، اخلاق ، هندسه ، اعداد ، علم مناظر ، و دانشهاى ديگر برشمرده ، حدود 30 تأليف در منطق ، 30 تأليف در فلسفه ، 70 تأليف در هندسه و فلك و موسيقى . از جمله كتب او در فلك و نجوم و هندسه و موسيقى عبارتند از : 1 . شرح كتاب مجسطى بطلميوس . 2 . مقالهاى در توضيح جهتى كه مىتوان به احكام نجوم برحسب آن اعتماد كرد . 3 . بحثى در باب آنكه حركت فلك دايمى است . 4 . حاشيهاى از او در نجوم . 5 . گفتارى در شرح مقاله اول و پنجم اقليدس . 6 . كتابى در مقدمه هندسه وهمى . 7 . كتاب الموسيقى الكبير . « 1 »
--> ( 1 ) . ر . ك ، عيون الانباء ، ص 318 ، 602 ، 606 و بعد ، فهرست ابن نديم ص 321 ، تاريخ فلسفه در جهان اسلامى ، ج 2 ، ص 367 و بعد ، حنّا الفاخورى ، خليل الجرّ ، ترجمه عبد المحمد آيتى ، نشر سازمان انتشارات و آموزش انقلاب اسلامى ، 1358 ش ، لغتنامه دهخدا ، ماده ابو نصر فارابى ، فلاسفه شيعه ، غضبان ، ص 395 و بعد .